“Мужтабо Хоманаий иккинчи ўринда”. Эронни ким бошқармоқда?

Эроннинг собиқ олий раҳбари Оятуллоҳ Али Хоманаийнинг урушнинг биринчи кунида ўлдирилиши мамлакатда янги тартиб ўрнатилишига олиб келди. Бу тартибда Ислом инқилоби қўриқчилари корпуси устунлик қилмоқда, унинг вориси бўлган Мужтабо Хоманаийнинг роли эса фақат қарорларни легитимлаштириш (расмийлаштириш) билан чекланиб қолмоқда. Бу ҳақда “Reuters” хабар берди.

1979 йилда ташкил этилганидан бери Эрон Ислом Республикаси мутлақ ҳокимиятга эга бўлган олий раҳбар атрофида қурилган эди. Аммо урушнинг биринчи кунида Оятуллоҳнинг ўлдирилиши мамлакатда бутунлай бошқа тизим шаклланишига олиб келди. Бу тизимда корпус ҳукмронлик қилмоқда ва унда кучли, марказий етакчи йўқлиги билан ажралиб туради.

Хоманаий ўлдирилгач, унинг ўғли Мужтабо Хоманаий Олий раҳбар сифатида тайинланган, бироқ унинг роли генераллар томонидан қабул қилинган қарорларни тасдиқлаш билан чекланиб қолган, мустақил буйруқ бериш ваколатига эга эмас. Бу ҳақда агентликка учта манба маълум қилган.

Эрон расмийлари ва таҳлилчиларга кўра, уруш шароити ҳокимиятни тор ва қаттиқ доирага жамлаган. Бу доирага Миллий хавфсизлик олий кенгаши, олий раҳбар девони ва корпус киради. Айнан корпус ҳарбий стратегия ҳамда муҳим сиёсий қарорларда етакчи ролни ўз зиммасига олган.

Қайд этиш жоиз, Ҳоманаийнинг отаси ўлдирилгач, унинг ўзи ҳам урушнинг биринчи кунида жароҳат олганидан сўнг, омма олдида кўринмаган. У корпус ёрдамчилари ёки чекланган аудио каналлар орқали мулоқот қилади, деб хабар беради унинг яқин атрофидаги икки манба.

Гарчи у расман Эрондаги энг юқори лавозим эгаси бўлса-да, манбаларга кўра, Мужтабо кўпроқ қарор қабул қилувчи эмас, балки уларни тасдиқловчи шахсга айланган. Ҳақиқий ҳокимият эса уруш давридаги бошқарув тузилмасига ўтган бўлиб, унинг марказида Миллий хавфсизлик олий кенгаши туради.

Унинг тайинланиши корпус томонидан қўллаб-қувватланган ва улар уни ўзининг қатъий сиёсатини ҳимоя қилувчи шахс сифатида кўрган.