Путин Россия элитаси иштирокидаги суиқасд ва тўнтаришдан хавотирда – разведка

Россия Президенти хавфсизлиги учун масъул бўлган Федерал қўриқлаш хизмати (ФҚХ) Владимир Путиннинг эҳтимолий суиқасддан хавотири туфайли уни ҳимоя қилиш чораларини сезиларли даражада кучайтирди. Европа давлатларидан бирининг разведкаси шундай хулосага келган. Бу ҳақда “Financial Times” танишиб чиққан ҳисоботда келтирилган.

Қайд этилишича, чораларнинг бир қисми бевосита Президентнинг ўзига тегишли. Улар қаторига қуйидагилар киради:

• Путин бир неча ҳафталаб модернизация қилинган бункерларда, хусусан, Краснодар ўлкасида вақт ўтказмоқда (Россия ОАВ эса унинг фаолияти ҳақидаги ҳисоботлар учун аввалдан тайёрланган видеоматериаллардан фойдаланишда давом этмоқда).
• Путин ташриф буюрадиган жойлар рўйхати кескин қисқартирилган: на у, на унинг оиласи энди Москва вилояти ва Валдайдаги қароргоҳларга бормаяпти.
• 2026 йилда Путин бирор марта ҳарбий объектларга ташриф буюрмади, ваҳоланки ўтган йили бундай сафарлар мунтазам эди.

Бошқа хавфсизлик чоралари бевосита Путин билан ишлайдиган ходимларга тааллуқли. Унинг яқин атрофидаги ходимларнинг уйларига кузатув тизимлари ўрнатилган.

Президент билан ишлайдиган ошпазлар, тансоқчилари ва фотографларга жамоат транспортидан фойдаланиш тақиқланган, Президент Администрациясида эса улар икки босқичли текширувдан, жумладан, ФҚХ кўригидан ўтади.

Путинга яқин ишлайдиган ходимларга фақат интернетга уланиш имкони бўлмаган телефонлардан фойдаланишга рухсат берилган.

Хавфсизликни кучайтириш чоралари ФҚХ ходимлари томонидан кинологлар иштирокида ўтказилаётган кенг кўламли текширувларни ҳам ўз ичига олади. Улар, шунингдек, дронларнинг эҳтимолий ҳужумларига жавоб қайтариш учун Москва дарёси бўйлаб жойлаштирилган. Бундан ташқари, хавфсирашлар туфайли Москванинг айрим туманларида алоқа тармоқлари вақти-вақти билан ўчириб қўйилмоқда. Журналистларнинг таъкидлашича, ФҚХ Президентнинг махфий фармонига таянган ҳолда, Путин иштирокидаги ҳар қандай ахборот ёки медиа материалларини ҳам назорат қилади ва мувофиқлаштиради.  

Бу чораларнинг бир қисми Қуролли Кучлар Бош штаби тезкор тайёргарлик бошқармаси бошлиғи, генерал-лейтенант Фанил Сарваров ўлдирилганидан кейин жорий этилган. 2025 йил декабрида Сарваровнинг автомобили Москвадаги уйи яқинидаги тўхташ жойида портлатиб юборилган эди. Европа разведкасининг таъкидлашича, ушбу қотиллик муҳокамаси кучишлатар тузилмалар вакиллари ўртасида низо келиб чиқишига сабаб бўлган.

Ҳисоботда Владимир Путин Сарваров ўлдирилганидан уч кун ўтиб – 25 декабрда чақирган йиғилиш тасвирланган. Унда кучишлатар тизимлар раҳбарлари хавфсизлик тизимидаги камчиликлар учун жавобгарликни бир-бирларига юклаган. Хусусан, Бош штаб бошлиғи Валерий Герасимов ФХХ директори Александр Бортниковни аскарлар орасида қўрқув ва парокандалик келтириб чиқараётган ҳужумлардан ҳимояни таъминлай олмаганликда кескин танқид қилган. Бортников эса, ўз навбатида, ресурс ва кадрлар етишмаслигидан шикоят қилиб, Мудофаа вазирини ўз идораси таркибида олий раҳбарларни жисмоний ҳимоя қилиш билан шуғулланувчи махсус бўлинма йўқлигида айблаган. Мунозарада Росгвардия директори Виктор Золотов ҳам қатнашиб, ўз ресурсларини Мудофаа вазирлиги офицерларини ҳимоя қилишга ажрата олмаслигини таъкидлаган.

Якунда Путин иштирокчиларни хотиржамликка чақириб, муҳокама форматини ўзгартиришни таклиф қилган ва бир ҳафта ичида муаммоларнинг аниқ ечимларини тақдим этишни топширган. Йиғилишдан сўнг Путин ФҚХ директори Дмитрий Кочнев билан учрашган ва натижада кучайтирилган ҳимоя остидаги шахслар рўйхати кенгайтирилган: унга ўнта юқори мартабали генерал, жумладан, Бош штаб бошлиғининг уч нафар ўринбосари киритилган.
 
Европа разведкаси ҳисоботида қайд этилишича, ушбу низо Кремлдаги ички ва ташқи муаммолар фонида ортиб бораётган кучли кескинликдан далолат беради.

Шунингдек, март ойи бошидан бери Путин нозик маълумотлар сизиб чиқиши ва фитна ёки тўнтаришга уриниш хавфидан хавотирда. Хусусан, у Россия сиёсий элитаси томонидан дронлар ёрдамида суиқасд қилинишидан қўрқмоқда. Хавфсизлик кенгаши котиби Сергей Шойгу эса “потенциал беқарорлаштирувчи омил” сифатида кўрилмоқда – у олий ҳарбий қўмондонликда ҳамон катта таъсирга эга экани айтилади.

2026 йил март ойи бошида Москвада Шойгунинг собиқ биринчи ўринбосари Руслан Цаликов ҳибсга олинган. У жиноий ҳамжамият тузиш, маблағларни легаллаштириш ва пора олишда гумонланмоқда. Разведка ҳисоботида бу ҳибс элиталар учун берилган яширин хавфсизлик кафолатларининг бузилиши сифатида баҳоланган, бу эса Шойгунинг позициясини заифлаштиради ва унинг ўзи ҳам жиноий таъқибга учраши эҳтимолини оширади. Бироқ CNN қайд этишича, ҳисоботда Шойгуга нисбатан даъволар учун далиллар келтирилмаган ва бу каби маълумотларнинг табиати уларни текширишни қийинлаштиради.