Tramp uch yo‘nalish bo‘yicha bojlarni oshirishni bir yilga kechiktirdi

AQSH Prezidenti Donald Tramp 31 dekabr kuni ikkita muhim import sektori – mebel va makaron mahsulotlariga cheklovlarni yumshatish to‘g‘risidagi farmonni imzoladi. Hujjat yumshoq mebellar, oshxona shkaflari va hojatxona anjomlari uchun tariflarning oshishini yana bir yilga kechiktirishga qaratilgan. Bu haqda Oy uy matbuot xizmati xabar berdi. 

Qayd etilishicha, Qo‘shma Shtatlar yog‘och mahsulotlari importiga nisbatan savdo o‘zaro ta’siri va milliy xavfsizlik bilan bog‘liq muammolarni hal qilish uchun savdo sheriklari bilan samarali muzokaralar olib borishda davom etmoqda. 

Shuning uchun Qo‘shma Shtatlar 2025 yil 29 sentyabrdagi farmonga muvofiq 2026 yil 1 yanvarda amalga oshirilishi rejalashtirilgan yumshoq mebellar, oshxona shkaflari va hojatxona anjomlari uchun tarif stavkalarining oshishini yana bir yilga kechiktiradi. Ilgari ularni 30-50 foizgacha oshirishni rejalashtirgan edi.

2025 yil 25 sentyabrdagi farmonga muvofiq joriy etilgan ayrim yumshoq mebellar, oshxona shkaflari va hojatxona anjomlari uchun amaldagi 25% tarif o‘z kuchida qoladi.

Bu yil boshida Prezident Tramp Amerika sanoatini mustahkamlash va milliy xavfsizlikni himoya qilish uchun yog‘och, taxta va ularning hosilalari (yog‘och mahsulotlari) importiga tariflarni joriy qildi. 

Bu Savdo vazirining 1962 yilgi Savdoni kengaytirish to‘g‘risidagi qonunning 232-bo‘limi bo‘yicha tekshiruvini yakunlaganidan so‘ng amalga oshirildi. Unda yog‘och mahsulotlari importining hozirgi miqdori va holatlari milliy xavfsizlikka putur yetkazishi mumkinligi aniqlangan. 

Prezident Tramp xorijiy yog‘och, taxta va ularning hosilalariga haddan tashqari bog‘liqlik Qo‘shma Shtatlarning mudofaa qobiliyati, qurilish sanoati va iqtisodiy kuchiga xavf tug‘dirishi mumkinligini tan oladi. 

Amerikaning import qilingan yog‘ochga bog‘liqligi xorijiy hukumat subsidiyalari va AQSH yog‘och mahsulotlari sanoatining raqobatbardoshligini pasaytiradigan yirtqich savdo amaliyotlari bilan kuchaymoqda. 

Yog‘och mahsulotlari importi bo‘yicha samarali muzokaralar davom etayotganini hisobga olgan holda, Prezident boshqa davlatlar bilan keyingi muzokaralar olib borish uchun tariflarni oshirishni kechiktirgan. 

Ma’lum qilinishicha, imzolangan yangi hujjat Tramp ma’muriyati tomonidan AQSH savdo va sanoat siyosati milliy manfaatlarga xizmat qilishini ta’minlash uchun ko‘rilgan avvalgi harakatlarga asoslanadi. 

“Prezident Tramp milliy xavfsizligimizga tahdidlardan himoya qilish va milliy hamda iqtisodiy xavfsizligimiz uchun muhim bo‘lgan ishlab chiqarishni, jumladan, po‘lat, alyuminiy, mis va avtomobillarni mustahkamlash uchun 232-bo‘lim tariflaridan bir necha bor foydalangan.

Savdo vazirligi hozirda yarimo‘tkazgichlar, farmatsevtika, tijorat samolyotlari, shamol turbinalari, robototexnika, uchuvchisiz samolyot tizimlari va shaxsiy himoya vositalari bo‘yicha qo‘shimcha tekshiruvlar o‘tkazmoqda”, deyiladi Oq uy xabarida. 

Shuningdek, Oq uy bayonotida Prezident Tramp Amerikaning iqtisodiy suverenitetini qaytarib olish, iqtisodiy va milliy xavfsizligimizga tahdid soladigan o‘zaro bo‘lmagan savdo munosabatlarini hal qilish va o‘zaro bo‘lmagan savdo oqibatlarini bartaraf etish uchun tariflarni joriy qilgani aytilgan. 

Shu hafta boshlanishi rejalashtirilgan stavkalarning oshishi, ayniqsa, Vetnam va Xitoy kabi yirik yetkazib beruvchilarning importiga ta’sir ko‘rsatgan bo‘lar edi va iste’mol narxlarining oshishi bilan bog‘liq doimiy xavotirlar fonida yuzaga kelgan bo‘lar edi. 

AQSH Oliy sudi yaqinda ba’zi tariflarning qonuniyligi bo‘yicha qaror chiqarishi kutilmoqda. Ish bir guruh biznes vakillarining AQSH hukumatiga qarshi da’vo arizasi bilan murojaat qilishidan kelib chiqadi, ular tariflar noqonuniy va ularning kompaniyalariga zarar yetkazadi deb da’vo qilgan. Avvalroq, AQSH moliya vaziri Skott Bessent bu masala Vashington uchun milliy xavfsizlik masalasini ifodalashini aytgan edi. 

AQSH tariflarining oshishi asosan Xitoy bilan savdo urushi, Donald Tramp tomonidan proteksionistik choralar joriy etilishi – Xitoy tovarlariga 30 foizgacha bojlar, keyin esa Qozog‘iston kabi boshqa mamlakatlarga, shuningdek, dori-darmonlar, mebellar, yuk mashinalariga yangi bojlar va posilkalar uchun bojsiz chegaraning bekor qilinishi bilan bog‘liq bo‘lib, bu ko‘plab mamlakatlar va tovarlar uchun import bojlarini oshiradi.